Rozwód to zawsze trudny moment, zwłaszcza gdy w grę wchodzą dzieci. To właśnie decyzje dotyczące opieki nad nimi najczęściej budzą najwięcej emocji. Sąd, orzekając o rozwodzie, zawsze kieruje się dobrem dziecka – ale co to właściwie oznacza i jak wygląda proces ustalania opieki w praktyce?
Co bierze pod uwagę sąd?
Podstawową zasadą w sprawach rodzinnych jest to, że sąd działa „dla dobra dziecka”. To nie jest puste hasło. W praktyce oznacza, że sąd analizuje wszystkie okoliczności – wiek dziecka, jego więzi emocjonalne, relacje z rodzicami, warunki mieszkaniowe, stabilność emocjonalną opiekunów, a także ich gotowość do współpracy. Jeśli dziecko jest starsze, sąd może zapytać je o zdanie, oczywiście w sposób dostosowany do jego wieku i w obecności psychologa.
Nie ma jednej „recepty” na to, komu przypadnie opieka. W wielu przypadkach sądy dążą do tzw. opieki naprzemiennej – jeśli rodzice potrafią się porozumieć i mieszkają w tej samej miejscowości. Gdy relacje są napięte, częściej powierzają dziecko jednemu z rodziców, a drugiemu ustalają prawo do kontaktów.
Władza rodzicielska a opieka – to nie to samo
Warto rozróżnić dwa pojęcia: władzę rodzicielską i opiekuńcze wykonywanie pieczy. Władza rodzicielska to prawo i obowiązek do podejmowania decyzji dotyczących dziecka – np. wyboru szkoły, leczenia czy miejsca zamieszkania. Opieka natomiast to codzienne zajmowanie się dzieckiem: karmienie, odprowadzanie do szkoły, dbanie o zdrowie.
Sąd może pozostawić władzę rodzicielską obojgu rodzicom, ale ustalić, że dziecko będzie mieszkać na stałe z jednym z nich. Wtedy drugi rodzic ma prawo do kontaktów – czyli spotkań, rozmów i wspólnego spędzania czasu.
Jak ustala się kontakty z dzieckiem?
Kontakty to nie tylko odwiedziny w weekendy. Mogą obejmować rozmowy telefoniczne, wideorozmowy, wspólne wakacje czy święta. Jeśli rodzice potrafią się dogadać, najlepiej zawrzeć porozumienie wychowawcze i przedstawić je sądowi. Gdy nie ma zgody, decyzję podejmuje sąd, najczęściej na podstawie opinii biegłych psychologów lub kuratorów.
Rodzic, który chce samodzielnie uregulować tę kwestię, może złożyć osobny wniosek – jak to zrobić krok po kroku wyjaśniliśmy w artykule: wniosek o ustalenie kontaktów z dzieckiem.
Alimenty – obowiązek wobec dziecka
Po rozwodzie oboje rodzice nadal mają obowiązek utrzymywania dziecka. Wysokość alimentów zależy od możliwości finansowych rodziców i potrzeb dziecka. Nie chodzi jednak tylko o pieniądze – również o udział w wychowaniu, nauce i opiece. Jeśli rodzice nie potrafią się dogadać, sąd określa wysokość świadczeń na podstawie zebranych dowodów.
Szczegółowy poradnik o tym, jak przygotować odpowiedni wniosek i jakie dokumenty dołączyć, znajdziesz tutaj: pozew o alimenty na dziecko.
Jak przygotować się do rozprawy o opiekę?
Najlepsze, co możesz zrobić, to podejść do sprawy spokojnie i racjonalnie. Nie próbuj „udowadniać”, że drugi rodzic jest zły – skup się na tym, co Ty możesz zaoferować dziecku. Zadbaj o dowody: np. potwierdzenia wydatków na dziecko, opinie ze szkoły czy przedszkola, zaświadczenia o warunkach mieszkaniowych.
Warto też rozważyć mediację – w wielu przypadkach pozwala dojść do porozumienia bez stresu i ciągnących się rozpraw.
Dobro dziecka na pierwszym miejscu
Każdy rozwód to inna historia, ale cel sądu zawsze pozostaje ten sam – zapewnić dziecku stabilność, bezpieczeństwo i poczucie miłości. Dlatego im więcej zrozumienia i współpracy między rodzicami, tym lepiej dla dziecka.
Jeśli stoisz przed decyzją o rozwodzie i chcesz wiedzieć, jak uregulować kwestie opieki, kontaktów i alimentów, skorzystaj z pomocy doświadczonego prawnika. Profesjonalne wsparcie pozwoli Ci uniknąć błędów i przejść przez cały proces z większym spokojem.
Robert Balcerowicz
Kancelaria Balcerowicz
Zainteresował Cię ten artykuł?
PRAWNIK RADZI
Postępowanie o ubezwłasnowolnienie wszczynane jest na wniosek,
nie każdy jednak taki wniosek może złożyć. Kwestię tą reguluje art. 545 k.p.c.,
który nie pozostawiając w tym zakresie wątpliwości, enumeratywnie wylicza osoby do tego uprawnione.
Osoba wszczynająca postępowanie o ubezwłasnowolnienie...
Wniesione powództwo można zmienić. Zmiana taka jest jednak dopuszczalna tylko wtedy, gdy nie ma wpływu na właściwość sądu.
Powinna ona dotyczyć istotnych elementów, tj. wniesionego żądania oraz podstawy powództwa. W praktyce Wniesione powództwo można zmienić.
Zmiana taka jest jednak dopuszczalna tylko wtedy, gdy nie ma wpływu..
Więcej artykułów