Kara pieniężna za nieusprawiedliwione niestawiennictwo w sprawie karnej

Kara pieniężna za nieusprawiedliwione niestawiennictwo w sprawie karnej

    Osoba wezwana w charakterze świadka, która bez należytego usprawiedliwienia nie stawiła się na wezwanie organu prowadzącego postępowanie bądź też bez zezwolenia tego organu opuściła miejsce czynności przed jej zakończeniem, powinna się liczyć z karą pieniężną, mimo iż w zasadzie ma ona charakter fakultatywny. Sąd zastosuje ją jeśli uzna, że dzięki temu wyegzekwuje realizację obowiązków procesowych przez wezwanego świadka.
    Sąd nie jest zobligowany ani do uwzględnienia przedłożonego przez świadka usprawiedliwienia niestawiennictwa, ani do nałożenia kary porządkowej w sytuacji braku wystarczającego usprawiedliwienia. Każdorazowo bowiem Sąd powinien badać celowość nałożenia kary porządkowej, oceniając sytuację przez pryzmat dobra prowadzonego postępowania [1]. Co więcej, nawet jeśli Sąd nałożył już karę porządkową jej wykonanie stanie się zbędne, jeżeli jej cel zostanie osiągnięty, tzn. świadek stawił się [2].
    Z punktu widzenia osoby wezwanej do stawienia się w sprawie karnej, obowiązek ten rysuje się wręcz bezwzględnie. Bez znaczenia będą bowiem próby wysłania do Sądu informacji o zamierzonym niestawiennictwie. Nie będzie także wystarczającym usprawiedliwieniem podanie urlopu, jako przyczyny niestawiennictwa. Urlop wypoczynkowy nie zwalnia bowiem od powinności publicznoprawnych. Można sobie jednak wyobrazić, że w szczególnych okolicznościach, jak na przykład wykupienie kosztownych wczasów, byłby to dla Sądu argument przekonujący. Z zasady jednak, każdy ma obowiązek stawić się na wezwanie Sądu niezależnie od swoich planów i zobowiązań pracowniczych i osobistych. Każde odstępstwo od tej zasady powinno być wnikliwie oceniane w kategoriach wyjątku.
    Warunkiem zastosowania omawianego środka represyjnego na świadka, który się nie stawił jest wezwanie go w przewidzianej prawem formie. Wezwanie powinno być pisemne, lub też w wypadkach niecierpiących zwłoki, dokonane telefonicznie lub w inny sposób, stosowny do okoliczności. W każdym jednak wypadku, z treści wezwania powinno w sposób wyraźny wynikać, że dana osoba została wezwana w charakterze świadka.
    Kara pieniężna może być nałożona na świadka także w sytuacji bezpodstawnego uchylania się od złożenia zeznania, złożenia przyrzeczenia, wydania przedmiotu, dopełnienia obowiązku poręczenia, czy też spełnienia innego ciążącego na tej osobie obowiązku w toku postępowania.
    Sąd jest uprawniony nałożyć w takiej sytuacji karę pieniężną w wysokości do 10.000,00 zł. Ustalając wysokość kary Sąd powinien brać pod uwagę sytuację majątkową świadka, okoliczności danej sprawy, a także fakt, że kara ta ma stanowić dla nieobecnego świadka realną dolegliwość. W szczególnej sytuacji Sąd może ponadto zarządzić zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie świadka, niewątpliwie jednak, powinien realizować to uprawnienie z dużą ostrożnością. Należy także mieć na uwadze, że wszystkie omówione wyżej konsekwencje niestawiennictwa na wezwanie będą miał miejsce także w odniesieniu do wezwań kierowanych przez prokuratora w postępowaniu przygotowawczym.


[1] postanowienie AP Katowice z 11.04.2009 r., sygn. akt II AKz 226/09 Orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Katowicach 2009/2/6, Legalis
[2] postanowienie SN z 12.02.2009 r., sygn. akt WZ 5/09, Legalis

Zainteresował Cię ten artykuł?

PRAWNIK RADZI


Granice wydziedziczenia

Adwokat - Porady Prawne: Granice wydziedziczenia.

Prawo uprawnionego do zachowku przysługuje mu ze względu na szczególny, bardzo bliski stosunek rodzinny istniejący między nim a spadkodawcą i w istocie służy urzeczywistnieniu obowiązków moralnych, jakie spadkodawca ma względem swoich najbliższych...

Skutki doręczenia pozwu

Skutki doręczenia pozwu

Chwila doręczenia pozwu rodzi dla pozwanego szereg konsekwencji wynikających z prawa cywilnego. Należy do nich m.in. zawiśnięcie sporu. Oznacza to, że w toku przedmiotowej sprawy nie można między tymi samymi stronami, wszcząć nowego postępowania o to samo roszczenie. Doręczenie pozwu daje również pozwanemu ...


Więcej artykułów




Znajdź prawnika

województwo dolnośląskie województwo kujawsko-pomorskie województwo lubelskie województwo lubuskie województwo łódzkie województwo małopolskie województwo mazowieckie województwo opolskie województwo podkarpackie województwo podlaskie województwo pomorskie województwo śląskie województwo świętokrzyskie województwo warmińsko-mazurskie województwo wielkopolskie województwo zachodnio-pomorskie

Znajdź prawnika według województwa
Szukaj prawnika
lub wybierz interesujące Cię miasto



Nie bądź obojętny. Pomóż

Znalazłeś ciekawe informacje? Udało nam się pomóc w Twojej sprawie? Pomóż nam wesprzeć najbardziej potrzebujących, zupełnie bezinteresownie.


Porady Prawne, pomoc i obsługa prawna

Masz problem prawny? Nie wiesz co zrobić?
Potrzebujesz konsultacji lub rzetelnej pomocy prawnika?

Zostaw nam Twoje dane kontaktowe i opisz temat. Oddzwonimy i pomożemy.

Napisz

Czy wiesz, że:

Przysłowie chińskie mówi: "Od cudzego zdania lepsze jest własne doświadczenie".